Israël: Herzog kiest Eisenkot om een regering te vormen zonder een verworven coalitie

Isaac Herzog kondigde op zaterdag 7 november 2026 zijn keuze aan om Gadi Eisenkot, voormalig stafchef en leider van de Yashar-partij, te belasten met de vorming van een regering na de parlementsverkiezingen van 27 oktober. Het overleg gaf de tegenstander de aanbevelingen van 67 van de 120 parlementsleden, tegenover 46 voor Benjamin Netanyahu. Dit besluit opent een mogelijkheid tot afwisseling, maar betekent niet dat Eisenkot de premier al heeft vervangen. [S2] [S5] [S7]

Een aankondiging vóór de officiële uitvoering van het mandaat

De publicaties beschrijven dezelfde gebeurtenis, met een belangrijk kalenderverschil: ondanks titels die het mandaat zoals reeds toegekend, het presidentiële communiqué geciteerd door elDiario.es voorziet haar officiële vrijlating zondag om 17.00 uur, in de presidentiële residentie. Al Jazeera en de Jerusalem Post bevestigen deze scheiding tussen de zaterdag aankondiging en de volgende dag ceremonie. [S5] [S6] [S7]

Vanaf het mandaat heeft Eisenkot 28 dagen om een regering te vormen. Herzog kan deze periode met 14 dagen verlengen. Eisenkot riep op tot een "nationale noodregering," maar deze politieke doelstelling geldt niet voor de partijen die haar kunnen steunen. [S1] [S2] [S7]

Aanbevelingen, nog geen meerderheidsregering

Netanyahu Likud kwam naar de top met 27 zetels voor Yashar, die won 21. Volgens de verzending van Reuters door Público, heeft het nationalistische en religieuze blok van de premier 53 gekozen, tegenover 48 voor de vier formaties van het Eisenkot-blok. De Arabische partijen hebben 19 zetels. Geen van beide blokken heeft dus alleen de parlementaire meerderheid. [S1] [S4]

De presidentiële keuze hangt af van de steun die tijdens het overleg is uitgesproken, niet alleen van de rangschikking van de partijen bij de verkiezingen. Eengemaakt Jodendom van de Thora, een historische bondgenoot van Netanyahu, weigerde zijn kandidatuur aan te bevelen. De Arabische partijen steunden Eisenkot. Deze besluiten verklaren het voordeel van de tegenstander van de president, zonder te garanderen dat dezelfde gekozen ambtenaren zijn toekomstige regering zullen goedkeuren. [S3] [S5]

Arabische partijen in het middelpunt van de onderhandelingen

De belangrijkste paradox ligt in hun plaats in de toekomstige meerderheid. Público en La Vanguardia melden dat Eisenkot weigerde een alliantie te sluiten met Arabische partijen, terwijl hun leiders hem aanraden om de Netanyahu pagina te draaien. Hun steun voor zijn benoeming regelt derhalve niet hun eventuele deelname aan de uitvoerende macht of de voorwaarden voor externe steun. [S1] [S3]

Voor hun kiezers is het concrete probleem het vermogen van hun vertegenwoordigers om beslissingen te beïnvloeden, buiten de keuze van de onderhandelaar. De analyse van de steun moet dus drie verschillende verbintenissen onderscheiden: een kandidaat aanbevelen, de benoeming van zijn regering toestaan en aan een duurzame meerderheid deelnemen. In dit stadium stellen de bronnen de eerste vast, maar geen overeenkomst over de andere twee. [S1] [S5] [S7]

Er blijven een aantal manieren over: een minderheidsregering met externe steun, een toenadering met de ultraorthodoxe partijen of een formule van nationale eenheid. Ze hebben allemaal obstakels. Volgens La Vanguardia weigert Avigdor Lieberman, leider van Yisrael Beitenou, met name een uitvoerende macht die afhankelijk is van de Arabische partijen en overweegt hij concessies te doen aan de militaire rekrutering van ultra-orthodoxen om hun formaties aan te trekken. [S1] [S3]

Deze onderhandelingen houden een grote individuele verplichting in: militaire dienst. Ook worden potentiële partners betrokken bij de verdeling van de beperkingen onder de burgers. De beschikbare informatie geeft echter geen beschrijving van een overeengekomen hervorming, de uitzonderingen of de praktische gevolgen ervan: dit zijn nog steeds onderhandelingsposities. [S3]

Netanyahu blijft in functie in afwachting

Netanyahu heeft het vooruitzicht van een regering die door de Arabische partijen wordt gesteund, aan de kaak gesteld en hen in het bijzonder beschuldigd van het ondersteunen van terrorisme. Deze beschuldigingen maken deel uit van zijn politieke argument, niet van feiten die uit de artikelen blijken. Yashar reageerde door een split speech af te wijzen. Deze confrontatie lost de centrale onzekerheid niet op: welke partijen zullen instemmen om hetzelfde team en programma te steunen? [S3] [S6]

Bij mislukking van Eisenkot voorziet de procedure in verdere mogelijkheden tot aanwijzing en eventueel verdere verkiezingen. Totdat een regering het vertrouwen van de Knesset heeft verkregen en haar ambt overneemt, blijft de aftredende uitvoerende macht voorlopig operationeel. Het mandaat opent dus een onderhandeling; hij voltooit de machtstransitie niet. [S7]